فصل سكته سكته ( Apoplexie , cerbral ) بازماندن انسان از حس و حركت است كه به علت بسته شدن تامى كه در يكى از بطنهاى مغز و بطور ناگهانى ايجاد مىگردد پيدا مىشود و بيمار بدون حس و حركت مىافتد ، علت آن بلغم لزج به تنهائى و يا همراه با سوداء و يا از خون غليظ است ، گاهى از مستى سخت روى مىدهد كه غالبا كشنده است ، گاهى از بخارهاى غليظى كه بمغز بالا مىرود پيدا مىشود و اين نوع سبكتر است . تفاوت سكته با غش ( Coma ) در اين است كه در غش بخلاف سكته نابهنجارى نبض بيش از نفس است و نيز در غش رنگ بيمار مثل مرده سفيد مىشود ولى در سكته چنين نيست ، در غش دست

--> - تسكين مىدهد و از ترس آنان مىكاهد به شرط آنكه مداومت بر آن داشته باشند و مسهل مناسب براى اشخاص ضعيف اطريفال صغير هفت و نيم گرم افتيمون سائيده دو و نيم گرم و ايارج فيقراء يك‌صد و بيست و پنج سانتىگرم مىباشد و همه پزشكان در اين‌باره متفقند براى اشخاص قوى ايارجات كبير مفيد است . فاصله بين مسهلها بسته به نيرو و ضعف بيمار است و به‌هرحال قىآورى ، اسهال ، حقنه ( تنقيه ) ، حمام و فصد براى آنها درمان بسيار خوبى است و در همان حال بايد آنان را از پرداختن بعلوم دقيقه و توجه به باطن و امثال آن بازداشت و بايد دانست كه براى آنان نه خواب زياد مفيد است و نه بيدارى زياد ، نه گرسنگى زياد ، نه سيرى زياد ، نه تشنگى زياد ، نه ترك نزديكى ، نه زيادى آن ، همنشينى همسران ، شوخى و بازى با آنها ولى با پرهيز از جماع زياد و بطور كلى هر عملى كه توجه آنان را جلب كند برايشان مفيد است . مؤلف اعلى الله مقامه